Bài viết

TẠI SAO FLUORITE CÓ CÁC MÀU SẮC KHÁC NHAU

 

Fluorit cầu vồng từ Sachsen, Đức. Ảnh: Wittig Minerals

 

Bỏ qua hồng ngọc, ngọc hồng lựu và ngọc bích sang một bên, fluorit có thể là khoáng chất có nhiều màu sắc nhất trên thế giới, vì nó hiển thị rất nhiều màu sắc rực rỡ và thậm chí lấp lánh.

Điều ngạc nhiên là, các tinh thể fluorit tinh khiết lại trong suốt.

Fluorit là dạng khoáng chất của canxi florua, CaF 2, thuộc về các khoáng chất halogenua. Nó kết tinh theo hình thái lập phương đẳng áp, mặc dù hình bát diện và các dạng đẳng phương phức tạp hơn không phải là hiếm.

Màu sắc của một tinh thể được quyết định bởi cách ánh sáng tương tác với các chất hóa học trong đó và cách chúng được liên kết trong một cấu trúc có trật tự, hay còn gọi là mạng tinh thể.

Fluorit là loại mang màu ngoại lai, do các tạp chất vi lượng trong thành phần hoặc các khuyết tật trong cấu trúc của chúng, trường hợp này màu sắc là một thuộc tính có thể thay đổi và không thể đoán trước được. Nó là một trong những khoáng chất có màu sắc đa dạng nhất trong vương quốc khoáng vật.

Bất kỳ tạp chất nào xâm nhập vào mạng tinh thể của fluorit đều có thể làm thay đổi màu sắc biểu kiến của nó. Ví dụ, các ion mangan làm cho nó có màu da cam.

Các khuyết tật cấu trúc trong mạng tinh thể, được gọi là các trung tâm màu , cũng có ảnh hưởng tương tự.

Fluorit có rất nhiều màu sắc và do đó được mệnh danh là " Khoáng chất sặc sỡ nhất trên thế giới". Mọi màu sắc của cầu vồng đều được thể hiện trên các mẫu fluorit, cùng với các tinh thể màu trắng, đen và trong suốt.

Các màu phổ biến nhất là tím, xanh lam, xanh lá cây, vàng hoặc không màu. Ít phổ biến hơn là hồng, đỏ, trắng, nâu và đen. Thường xuất hiện phân vùng hoặc dải màu. Màu sắc của fluorit được xác định bởi các yếu tố bao gồm tạp chất, tiếp xúc với bức xạ và sự vắng mặt hoặc khoảng trống của các trung tâm màu.

Màu tím đậm đặc trưng của Fluorit là kết quả của việc một số lượng nhỏ các ion florua bị buộc vĩnh viễn ra khỏi vị trí mạng của chúng bằng cách chiếu xạ hoặc nung nóng. Khi chúng chuyển động, một electron bị bỏ lại trong mỗi lỗ trống. Khi ánh sáng chiếu vào tinh thể, nó bị các electron này hấp thụ và phát lại, tạo ra màu sắc mà chúng ta nhìn thấy.

 

Biểu đồ thể hiện sự biến đổi của hình thái tinh thể dưới dạng một hàm của nhiệt độ.



Một số mẫu vật fluorit thậm chí còn có các dải màu khác nhau.

Fluorit hình thành trong các mạch nhiệt dịch ở vỏ Trái đất và các hốc trong đá trầm tích. Qua thời gian, những khe nứt này liên tục đóng mở, đôi khi cắt đứt nguồn dung dịch cần thiết để hình thành fluorit. Những thay đổi về hóa học của dung dịch này gây ra sự phân vùng màu sắc trong các tinh thể khi chúng lớn lên.

Một số màu rất đậm và đặc biệt là khá đẹp gặp trong các tinh thể fluorit lớn hình thành tốt theo kiểu thông thường. Đôi khi màu do hydrocacbon tạo ra có thể bị loại bỏ khỏi mẫu bằng cách đun nóng.

Trên thi trường, một số người bán có thể xử lý dầu trên các mẫu vật Fluorit để tăng độ bóng.

Fluorit cầu vồng . ảnh: Joe Kienle

 

Fluorit tuyệt vời trên đá dolomite từ Elmwood Mine, Tennessee.

 

Tinh thể Fluorite tuyệt đẹp từ mỏ phía nam Illinois.

 

Tinh thể fluorit lộng lẫy với thạch anh bên trên.


 

Fluorit kỳ diệu từ mỏ Shangbao, tỉnh Hồ Nam, Trung Quốc.
 

 

Đá fluorit có viền sắc nét và màu vàng đậm từ Aouli, Ma-rốc. Ảnh © Egil Hollund

 

Một quả cầu fluorit hoàn hảo. Fluorit không được xử lý bằng dầu hoặc nước.


 

Fluorit màu hổ phách trên thạch anh từ Annaberg-Frohnau, Erzgebirge, Saxonia, Đông Đức.

 

Miếng fluorit quý hiếm từ Wölsendorf, Bavaria!

 

Fluorit và barit. từ Guxian, Landkreis Tongbai, Provinz Henan Ảnh & © Joaquim Callen


 

Fluorit loại hai thế hệ, là sự kết hợp của các dạng tinh thể của khối lập phương và khối hình thoi.

 

Màu sắc mạnh mẽ của fluorit bát diện xuất hiện trên fluorit ở Riemvasmaak, Huyện Kakamas, Tỉnh Northern Cape, Nam Phi.


 

Fluorite dạng botryoidal đã được cắt và đánh bóng từ fluorit dải từ Guxian, Xinyang Präfektur, Hà Nam, Trung Quốc.

 

Fluorit cầu vồng được đánh bóng từ tỉnh Hồ Nam, tỉnh Hồ Nam, Trung Quốc

 

Cầu vồng Fluorite gồm những dải màu khác nhau. Ảnh của Joanne Dusatko

 

Fluorite cầu vồng gồm những dải màu khác nhau. Ảnh của The Crystal Spirit

 

Hãy đăng nhập để viết bình luận